Ticari Alacaklar

İşletme Sermayesi

İngilizcesi: Trade Receivables

Kısa tanım

Ticari alacaklar, kredili satışlardan müşterilerden tahsil edilecek tutarlardır. Hasılat tahakkuk etmiştir; nakit henüz gelmemiştir. Beklenen kredi zararları karşılığı net bakiyeyi düşürür.

Ayrıntılı açıklama

Brüt bakiye, karşılık ve net bakiyeyi ayırın. Yaşlandırma, cari dilimleri vadesi geçmiş dilimlerden ayırır; alacak tahsil süresi (DSO) bu dağılımı tek bir ortalamada toplar. Döviz cinsinden alacaklar kur (FX) riski taşır; vade uzadıkça kredi riski ile kur riski üst üste biner.

Temlik, faktoring ve akreditifler (L/C), alacağı kimin tuttuğunu ve kredi sözleşmesindeki “alacak” tanımını değiştirir. Konsinye (consignment) ve sözleşme varlıkları ayrı satırlardır.

CFO açısından neden önemlidir?

Kredi limitleri ve nakit bütçesi, alacak stoku üzerinden boyutlandırılır. Yoğunlaşma (tek müşteri), DSO’dan bağımsız olarak beklenen zararı yükseltir.

Nasıl yorumlanır?

Alacaklar / satışlar, DSO ile aynı bilgiyi tutar cinsinden verir. Karşılık oranı tahsilat kalitesini gösterir. Evrensel bir tavan yoktur; sözleşme vadesi ve sektör bunu belirler.

Sayısal örnek

Brüt ticari alacak 88 mn TL, karşılık 8 mn TL → net alacak = 80 mn TL.

İlgili hesaplama araçları

Güven Sayılgan’ın bu konudaki yazıları

Bu kavramı anlamak için önce şunlara bakın

Bundan sonra ne öğrenmeliyim?

  1. Alacak Tahsil Süresi (DSO)
  2. Alacak Devir Hızı
  3. Faktoring
  4. Nakit Dönüş Süresi (CCC)
  5. Faaliyet İşletme Sermayesi (OWC)

Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.