Açık Pozisyon
Kısa tanım
Açık pozisyon, korunmalar (hedge) ve doğal mahsuplardan sonra bir orana (kur veya faiz) hâlâ duyarlı net tutardır. Sıfır açık, sıfır risk değildir: baz, vade ve nakit zamanlaması kalır.
Ayrıntılı açıklama
Kur için: varlıklar (nakit, alacaklar, stokun yansıyan kısmı) eksi yükümlülükler (borç, ticari borçlar, döviz kiraları) eksi vadeli sözleşme / opsiyon deltası. Stok ve sipariş defteri çoğu kez bilanço dışındadır.
Limitler risk iştahını ve özkaynak yastığını izler; evrensel bir açık/özkaynak tavanı yoktur. Günlük değerleme, limit ihlalini kâr-zarardan önce gösterir.
CFO açısından neden önemlidir?
Bankalar ve denetçiler açık kur kitabını streste ve dipnotlarda ister. Limit olmadan “doğal korunmamız var” ölçülemez.
Nasıl hesaplanır?
Açık pozisyon ≈ döviz varlıklar − döviz yükümlülükler − korunma (para ve vade kırılımlı)
Para birimleri ve vadeler arasında netleştirme yanıltır. Korunmayı muhasebe korunma tanımı olarak değil, ekonomik delta olarak düşünün.
Formüldeki değişkenler
- Açık: net kura duyarlı tutar
Nasıl yorumlanır?
Eşit büyüklükte uzun dolar ve kısa avro yine çapraz risk taşır; tek bir net dolar bunu gizler. Vade, 30 günlük açığı üç yıllık açıktan ayırır.
İlgili hesaplama araçları
Güven Sayılgan’ın bu konudaki yazıları
Döviz Pozisyon Tablosu ve Kur Riski Yönetiminde Kullanılması
Döviz Pozisyon Tablosu, şirketin yabancı para cinsinden varlık, yükümlülük ve nakit akışlarını para birimi ile vade bazında bir araya getirir; net pozisyonu, do
4 dk okuma
Yazıyı oku → FinansTürkiye'deki Şirketlerin Finansal Yönetim Kararlarında USD/TL, EUR/TL ve Reel Efektif Döviz Kurunun Rolü
Türkiye'de faaliyet gösteren şirketler için USD/TL, EUR/TL ve reel efektif döviz kuru birbirini tamamlayan göstergelerdir; CFO bunları maliyet, borç, nakit akış
6 dk okuma
Yazıyı oku →İlişkili kavramlar
Bundan sonra ne öğrenmeliyim?
Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.