Finansal Kaldıraç
Kısa tanım
Finansal kaldıraç, sabit finansman maliyetinin (faiz, finansman benzeri kiralar) bir FVÖK (EBIT) değişimini net kâr ve özkaynak kârlılığına (ROE) nasıl büyüttüğüdür. Borç iyi yılda ROE’yi yükseltir, kötü yılda faiz karşılama oranını (ICR) ve borç servisi karşılama oranını (DSCR) kırar.
Ayrıntılı açıklama
Faiz nakit ve tahakkukta neredeyse sabitken bir FVÖK düşüşü hisse başına kazancı (EPS) ve ROE’yi daha sert vurur. Değişken faiz, kaldıracı bir faiz şokuna da açar; finansal kaldıraç derecesi (DFL) yalnızca hacim–FVÖK kanalını ölçer.
Bilanço kaldıracı (borç/özkaynak, net borç/FAVÖK) bir stoktur; DFL akım duyarlılığıdır. Birlikte okuyun: uzun ve ucuz sabit kuponlu yüksek borç/özkaynak, değişken faizli ve kısa vadeli kitaptan farklı bir risktir.
CFO açısından neden önemlidir?
Hedef kaldıraç çoğu kez vergi kalkanı ve ROE ile satılır; nakit faiz ve anapara yine borç servisine açık nakit akışını (CFADS) bırakır. Yüksek faiz döneminde finansal kaldıraç kalkanın maliyetini aşabilir.
Nasıl yorumlanır?
Yüksek DFL, bir FVÖK sapmasının kârı ve finansal taahhüt güvenlik payını (covenant headroom) yediği anlamına gelir. Evrensel sağlıklı bir borç/özkaynak yoktur; nakit akışı istikrarı ve kupon koşulları odayı belirler.
İlgili hesaplama araçları
Güven Sayılgan’ın bu konudaki yazıları
Şirketlerde Kaldıraç Dereceleri ve CFO'lar İçin Sektörel Uyarı Noktaları
Kaldıraç, borçlanma ve sabit maliyetlerle FVÖK ve net kârın satışlara duyarlılığını artırır; DOL, DFL, DCL ile Net Borç/FAVÖK ve faiz karşılama birlikte izlenme
6 dk okuma
Yazıyı oku → FinansBir Şirket Ne Kadar Borçlanabilir?
Borç kapasitesi yalnızca bankaların verebileceği tutar veya Net Borç/EBITDA ile ölçülmemelidir. Türkiye'de asıl ölçüt, CFADS ve DSCR üzerinden, stres altında da
9 dk okuma
Yazıyı oku → FinansYüksek Faiz Ortamında Şirketler Nasıl Finanse Edilmeli? 15 Temel Prensip
Yüksek faiz ortamında finansman kararları daha dikkatli verilmelidir. Maliyet, vade, para birimi ve nakit akışı etkisini birlikte değerlendiren 15 temel prensip
3 dk okuma
Yazıyı oku →Bu kavramı anlamak için önce şunlara bakın
İlişkili kavramlar
Bundan sonra ne öğrenmeliyim?
Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.