Katkı Payı
Kısa tanım
Katkı payı, satışlardan değişken maliyetler düşüldükten sonra sabit maliyetleri ve kârı karşılamaya kalan tutardır. Birim katkı, fiyat kararının tabanıdır; brüt marj ile aynı şey olmak zorunda değildir.
Ayrıntılı açıklama
Brüt marj, TMS sınıflamasındaki satılan malın maliyetiyle çalışır; amortisman ve üretim sabiti COGS içindeyse katkıdan dar veya geniş sapar. Karar katkısı, gerçekten hacimle değişen nakit kalemlerle kurulur.
Negatif katkı, her ek satılan birimin nakdi yaktığı anlamına gelir. Pozitif katkı, sabitler kapanana kadar hacmi ödüllendirir — DOL’un kaynağı budur.
CFO açısından neden önemlidir?
İskonto, kanal primi ve hammadde şoku önce katkıyı yer. FAVÖK iyileşmesi stok eritmeyse katkı gerçekten artmamış olabilir.
Nasıl hesaplanır?
Katkı payı = Satış − Değişken maliyet; oran = katkı / satış
Tutar katkısı sabitleri karşılar; birim katkı = fiyat − birim değişken maliyet. Oran, fiyat ve mix ile kayar.
Formüldeki değişkenler
- CM: katkı payı (tutar veya birim)
Nasıl yorumlanır?
Katkı oranı ürün ve kanala göre değişir; şirket ortalaması zarar eden SKU’yu gizler. Başabaş = sabit / birim katkı.
Sayısal örnek
Fiyat 100 TL, birim değişken 60 TL, sabit 8 mn TL: birim katkı 40 TL; başabaş hacim = 8.000.000 / 40 = 200.000 adet.
İlgili hesaplama araçları
Güven Sayılgan’ın bu konudaki yazıları
Şirketlerde Kaldıraç Dereceleri ve CFO'lar İçin Sektörel Uyarı Noktaları
Kaldıraç, borçlanma ve sabit maliyetlerle FVÖK ve net kârın satışlara duyarlılığını artırır; DOL, DFL, DCL ile Net Borç/FAVÖK ve faiz karşılama birlikte izlenme
6 dk okuma
Yazıyı oku → FinansTeknik Direktörün Mikro İlk 11'i: Finansal Alet Çantasının Temel Aletleri
CFO'nun izlemesi gereken 11 mikro gösterge futbol metaforuyla okunur; büyüme, marj, nakit, sermaye verimliliği, likidite, borç ve tahmin doğruluğu bir saha düze
6 dk okuma
Yazıyı oku →Bu kavramı anlamak için önce şunlara bakın
İlişkili kavramlar
Bundan sonra ne öğrenmeliyim?
Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.