BE

Başabaş Noktası

Kısa tanım

Başabaş noktası, katkı payının sabit maliyeti tam karşıladığı hacim veya cirosudur. FVÖK’ün (EBIT) sıfır olduğu faaliyet noktasıdır; nakit başabaş hâlâ faiz, anapara ve bakım-idame nakitini ister.

Ayrıntılı açıklama

Muhasebe başabaşı amortismanı sabit sayar; nakit başabaş amortismanı çıkarır, borç servisini ve nakit vergiyi ekler. İki nokta sermaye yoğun ve borçlu firmalarda ayrışır.

Ürün karması, iskontolar ve kapasite tavanı tek ürün formülünü bozar. Çok ürünlü başabaş ağırlıklı katkı veya karma senaryosu ister. TFRS 16 kira nakdi nakit başabaşa geri konur.

CFO açısından neden önemlidir?

Kapasite yatırımı veya fiyat hareketi başabaş hacmini talep bandının dışına iterse faaliyet kaldıraç derecesi (DOL) bir kuyruk senaryosudur.

Nasıl hesaplanır?

Başabaş hacim = Sabit maliyet / Birim katkı; başabaş ciro = Sabit / katkı oranı

Sabit / birim katkı adedi verir. Nakit başabaş için sabiti nakit-sabit + borç servisi − nakit olmayan gider olarak yeniden yazın.

Formüldeki değişkenler

• Q_BE: başabaş adet
• CM_u: birim katkı payı

Nasıl yorumlanır?

Fiili hacim eksi başabaş güvenlik marjıdır. Nakit başabaş kredi vadesinin içindeyse refinansman hikâyesi gerekmeyebilir; aksi halde vade yığılması (maturity wall) ile okuyun.

Sayısal örnek

Sabit 12 mn TL, birim katkı 30 TL → başabaş = 400.000 adet. Fiili 500.000 → güvenlik marjı 100.000 adet (%20).

Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.