Vadeli Sözleşme (forward)
Kısa tanım
Vadeli sözleşme (forward), gelecekteki bir tarihte belirlenmiş kur veya fiyattan alma veya satma taahhüdüdür. Tezgâhüstüdür (OTC) ve vade ile tutarda uyarlanır. Başlangıçta değeri sıfırdır; vadede spot ile fark nakit olur.
Ayrıntılı açıklama
Kur vadeli sözleşmesi faiz paritesine yakın fiyatlanır; politika faizi ile piyasa faizi arasındaki fark faiz farkıdır (carry), “ucuz/pahalı” bir kur görüşü değildir. Nakitsiz tasfiyeli vadeli (NDS) anaparayı değiştirmeden farkı öder.
Karşı taraf ve teminat destek eki (CSA) marjı kredi riski yaratır. Gerçeğe uygun değer hareketleri kâr-zararı vurur; korunma muhasebesi yoksa bu gürültü faaliyet kârı sanılır.
CFO açısından neden önemlidir?
İthalat, döviz borç servisi ve ihaleli satışlarda kuru kilitlemek bütçe borç servisi karşılama oranını (DSCR) korur. Vadeli sözleşme yukarı yönü de keser.
Nasıl hesaplanır?
Vadeli kur ≈ Spot × (1 + r_fiyat) / (1 + r_baz) (faiz paritesi, yaklaşık)
Faiz paritesi faiz farkını (carry) fiyatlar; likidite, kredi ve beklenen spot farkları bir marj ekler. Formül evrensel adil fiyat değildir.
Formüldeki değişkenler
- Spot: spot kur
- r: her para biriminin faiz oranı (uygun gün sayısıyla)
Nasıl yorumlanır?
Vadeli kur bir tahmin değildir; faiz farkıdır (carry). Spot’un “adil” olup olmadığı ayrı bir reel efektif döviz kuru / satın alma gücü paritesi (REER/PPP) tartışmasıdır.
İlgili hesaplama araçları
Güven Sayılgan’ın bu konudaki yazıları
Döviz Pozisyon Tablosu ve Kur Riski Yönetiminde Kullanılması
Döviz Pozisyon Tablosu, şirketin yabancı para cinsinden varlık, yükümlülük ve nakit akışlarını para birimi ile vade bazında bir araya getirir; net pozisyonu, do
4 dk okuma
Yazıyı oku → FinansBugün Türkiye'de “Olması Gereken” TL/USD Kuru Nedir?
Döviz kurunun “olması gereken” (denge kuru) düzeyini tek bir göstergeye veya tek bir teoriye dayanarak kesin biçimde belirlemek mümkün değildir. EBA, PPP ve RED
7 dk okuma
Yazıyı oku →Bu kavramı anlamak için önce şunlara bakın
İlişkili kavramlar
Bundan sonra ne öğrenmeliyim?
Tanımlar eğitim ve analiz amaçlıdır. Yatırım, kredi veya vergi tavsiyesi değildir.